Ga naar content

✔ Op werkdagen voor 16:30 besteld, direct verzonden

Netwerkkabel, patchkabel, internetkabel of UTP-kabel: wat is het verschil?

Netwerkkabel, patchkabel, internetkabel of UTP-kabel: wat is het verschil?

Wie een computer, televisie, router, switch of spelcomputer met het netwerk wil verbinden, komt verschillende kabelnamen tegen. De ene winkel spreekt over een netwerkkabel, terwijl een ander hetzelfde product een internetkabel, ethernetkabel, patchkabel of UTP-kabel noemt.

Deze termen worden in de praktijk vaak door elkaar gebruikt, maar betekenen technisch niet altijd precies hetzelfde. Een patchkabel is bijvoorbeeld wel een netwerkkabel, maar niet iedere netwerkkabel is automatisch een patchkabel. Ook is UTP eigenlijk een aanduiding voor de afscherming van de kabel en niet voor de netwerkcategorie of snelheid.

In deze blog leggen we de verschillende benamingen uit en lees je waar je werkelijk op moet letten bij het kiezen van een kabel.

Wat is een netwerkkabel?

Netwerkkabel is de meest algemene en duidelijke benaming. Het is een kabel waarmee apparaten binnen een bekabeld computernetwerk met elkaar worden verbonden.

Een netwerkkabel kan bijvoorbeeld worden gebruikt tussen:

  • Een modem of router en een computer
  • Een router en een netwerkswitch
  • Een switch en een access point
  • Een wandcontactdoos en een televisie
  • Een patchpaneel en een switch
  • Een router en een spelcomputer
  • Een PoE-switch en een IP-camera

Voor normale thuis- en kantoornetwerken hebben netwerkkabels meestal RJ45-stekkers of worden ze afgemonteerd op een RJ45-wandcontactdoos of patchpaneel.

De term netwerkkabel zegt op zichzelf nog niets over de categorie, snelheid, afscherming of kabelopbouw. Daarvoor moet je kijken naar aanduidingen zoals Cat5e, Cat6, Cat6a, UTP, F/UTP en massieve of soepele aders.

Wat is een internetkabel?

Internetkabel is geen officiële technische kabelcategorie. Het is vooral een populaire naam die consumenten gebruiken voor een kabel waarmee zij een apparaat op de router aansluiten.

Wanneer iemand vraagt om een internetkabel, wordt vrijwel altijd een ethernet-netwerkkabel met RJ45-stekkers bedoeld. De kabel levert het internet echter niet zelf. Hij maakt alleen een netwerkverbinding tussen apparaten.

Dezelfde kabel kan ook worden gebruikt in een netwerk zonder actieve internetverbinding. Je kunt er bijvoorbeeld bestanden mee uitwisselen tussen computers, een printer aansluiten of beelden van een beveiligingscamera naar een recorder sturen.

In de praktijk kun je internetkabel dus meestal lezen als een algemene benaming voor een netwerkkabel. Voor het kiezen van het juiste product is de term alleen niet specifiek genoeg.

Wat is een ethernetkabel?

Ethernetkabel is een technischere benaming voor een kabel die wordt gebruikt binnen een ethernetnetwerk. Ethernet is de netwerkstandaard waarmee apparaten via kabels gegevens uitwisselen.

Bij woningen en kantoren wordt met ethernetkabel meestal hetzelfde bedoeld als met netwerkkabel. De meest voorkomende uitvoeringen bestaan uit vier getwiste aderparen en gebruiken RJ45-aansluitingen.

Ethernet kan ook via andere kabels en connectoren werken. In industriële omgevingen worden bijvoorbeeld robuuste M12-netwerkkabels gebruikt. Ook glasvezel kan ethernetverkeer doorgeven.

Niet iedere ethernetkabel is dus automatisch een gewone koperen kabel met RJ45-stekkers. Voor dagelijks gebruik worden de termen ethernetkabel en netwerkkabel echter vaak als synoniemen gebruikt.

Wat is een patchkabel?

Een patchkabel is een kant-en-klare, flexibele netwerkkabel met aan beide uiteinden een stekker. Meestal zijn dit RJ45-stekkers.

De naam komt van het gebruik in een patchkast. Daar worden korte kabels gebruikt om aansluitingen van een patchpaneel met een netwerkswitch te verbinden. Deze korte verbindingskabels worden patchkabels genoemd.

Tegenwoordig wordt de term ook gebruikt voor langere kant-en-klare netwerkkabels, bijvoorbeeld tussen een router en computer. Een kabel van tien meter met twee RJ45-stekkers kan dus eveneens als patchkabel worden verkocht.

Patchkabels hebben doorgaans soepele aders. Iedere ader bestaat daarbij uit meerdere dunne koperdraden. Dit maakt de kabel flexibel en geschikt om regelmatig te bewegen of aan te sluiten.

Een patchkabel is vooral geschikt voor:

  • De verbinding tussen een wandcontactdoos en een apparaat
  • Het aansluiten van apparatuur op een router of switch
  • Verbindingen binnen een patchkast
  • Tijdelijke of regelmatig veranderende netwerkaansluitingen

Is iedere netwerkkabel een patchkabel?

Nee. Netwerkkabel is de overkoepelende term. Daaronder vallen zowel flexibele patchkabels als installatiekabels met massieve aders.

Een installatiekabel wordt gebruikt voor vaste bekabeling in muren, plafonds, kabelgoten en leidingen. Deze kabel wordt doorgaans niet direct voorzien van normale RJ45-stekkers, maar afgemonteerd op een patchpaneel, keystone of wandcontactdoos.

Voor de verbinding vanaf die vaste aansluiting naar een computer of ander apparaat gebruik je vervolgens een patchkabel.

Een installatie kan er bijvoorbeeld als volgt uitzien:

  1. Een installatiekabel loopt vanuit de meterkast door de muur.
  2. De kabel wordt afgemonteerd op een patchpaneel en wandcontactdoos.
  3. Een korte patchkabel verbindt het patchpaneel met de switch.
  4. Een tweede patchkabel verbindt de wandcontactdoos met de computer.

De installatiekabels en patchkabels zijn allemaal netwerkkabels, maar hebben een andere opbouw en toepassing.

Wat is een UTP-kabel?

UTP staat voor Unshielded Twisted Pair. Dit betekent dat de kabel getwiste aderparen heeft zonder extra metalen afscherming rond de aderparen of de complete kabel.

De aders zijn per twee om elkaar heen gedraaid. Dit twisten helpt om elektrische storingen en overspraak tussen de aderparen te beperken.

UTP is dus geen snelheidsaanduiding. Een kabel kan bijvoorbeeld Cat5e UTP, Cat6 UTP of Cat6a UTP zijn. De categorie en afscherming zijn twee afzonderlijke eigenschappen.

In woningen en normale kantoren is UTP vaak voldoende. De kabel is relatief soepel, eenvoudig af te monteren en meestal voordeliger dan afgeschermde uitvoeringen.

Waarom wordt bijna iedere netwerkkabel UTP genoemd?

De term UTP-kabel is in het dagelijks taalgebruik een soort verzamelnaam geworden voor kabels met RJ45-stekkers. Ook afgeschermde kabels worden soms ten onrechte als UTP aangeboden of benoemd.

Technisch gezien klopt dat niet. Een kabel met folie- of vlechtwerkafscherming is geen UTP-kabel. Je kunt onder andere de volgende aanduidingen tegenkomen:

  • U/UTP: geen algemene afscherming en geen afscherming per aderpaar
  • F/UTP: folie rond de complete bundel, geen aparte afscherming per aderpaar
  • U/FTP: geen algemene afscherming, maar ieder aderpaar afzonderlijk afgeschermd
  • S/FTP: gevlochten algemene afscherming en folie rond ieder aderpaar

De letter vóór de schuine streep beschrijft de algemene afscherming. De letters na de schuine streep geven aan hoe de afzonderlijke aderparen zijn afgeschermd.

Wanneer kies je een afgeschermde kabel?

Een afgeschermde netwerkkabel kan nuttig zijn in omgevingen met veel elektromagnetische storing. Denk aan werkplaatsen, industriële installaties, technische ruimten en kabelroutes langs zware stroomkabels, motoren of frequentieregelaars.

De afscherming moet wel door de volledige verbinding correct worden doorgegeven. Hiervoor heb je passende afgeschermde connectoren, wandcontactdozen, patchpanelen en apparatuur nodig. Ook moet de aarding van de installatie correct zijn uitgevoerd.

Voor een standaard thuisnetwerk is UTP vaak eenvoudiger en voldoende. Een afgeschermde kabel is niet automatisch sneller dan een UTP-kabel van dezelfde categorie.

Wat betekenen Cat5e, Cat6 en Cat6a?

De categorie geeft aan voor welke overdrachtseigenschappen en frequenties de kabel is ontworpen. De meest gebruikte categorieën voor normale netwerken zijn Cat5e, Cat6 en Cat6a.

  • Cat5e wordt veel gebruikt voor gigabitnetwerken.
  • Cat6 biedt meer marge en kan onder geschikte omstandigheden ook hogere snelheden ondersteunen.
  • Cat6a is ontworpen voor 10 Gigabit Ethernet tot de volledige gebruikelijke kabellengte.

Een hogere categorie heeft vaak dikkere aders, meer scheiding tussen de aderparen of een uitgebreidere afscherming. Daardoor kan de kabel stugger en dikker zijn.

De volledige verbinding wordt beperkt door het zwakste onderdeel. Een Cat6a-kabel met oude Cat5e-aansluitingen maakt de installatie niet automatisch geschikt voor Cat6a-prestaties.

Wat is een LAN-kabel?

LAN staat voor Local Area Network, oftewel een lokaal netwerk. Met een LAN-kabel wordt meestal opnieuw een gewone ethernet-netwerkkabel bedoeld.

De term komt veel voor in handleidingen en op aansluitingen van routers, televisies en spelcomputers. Een poort met het opschrift LAN is doorgaans een RJ45-netwerkaansluiting.

LAN-kabel, ethernetkabel, internetkabel en netwerkkabel verwijzen in de praktijk dus vaak naar hetzelfde type kabel. Netwerkkabel of ethernetkabel zijn daarbij de duidelijkste algemene benamingen.

Wat is een RJ45-kabel?

Met een RJ45-kabel bedoelt men meestal een netwerkkabel met RJ45-stekkers. De naam verwijst naar de aansluiting en niet naar de kabelcategorie.

Een kabel met RJ45-stekkers kan bijvoorbeeld Cat5e, Cat6 of Cat6a zijn. Hij kan UTP of afgeschermd zijn en soepele of massieve aders hebben.

Alleen de term RJ45-kabel vertelt daarom niet welke snelheid of toepassing de kabel ondersteunt. Controleer altijd de volledige productspecificaties.

Wat is het verschil tussen een rechte en crossover-kabel?

Bij een rechte netwerkkabel is de aderindeling aan beide uiteinden hetzelfde. Dit is de normale uitvoering die tegenwoordig vrijwel overal wordt gebruikt.

Bij een crossover-kabel zijn bepaalde zend- en ontvangparen gekruist. Vroeger was dit nodig om bijvoorbeeld twee computers rechtstreeks met elkaar te verbinden zonder switch.

Moderne netwerkapparatuur ondersteunt meestal automatische herkenning en aanpassing van de aderparen. Daardoor is een speciale crossover-kabel in de meeste situaties niet meer nodig.

Welke term moet je gebruiken?

Voor een kant-en-klare kabel met twee RJ45-stekkers zijn de volgende termen meestal bruikbaar:

  • Netwerkkabel
  • Ethernetkabel
  • Patchkabel
  • Internetkabel
  • LAN-kabel
  • RJ45-kabel

Netwerkkabel is de breedste en duidelijkste Nederlandse benaming. Patchkabel is technisch specifieker en verwijst doorgaans naar een flexibele kabel met gemonteerde stekkers. Internetkabel en LAN-kabel zijn vooral populaire gebruiksnamen.

UTP-kabel mag je alleen gebruiken wanneer de kabel daadwerkelijk onafgeschermd is. Bij een afgeschermde uitvoering is een aanduiding zoals F/UTP of S/FTP correcter.

Waar let je op bij het kiezen van een netwerkkabel?

De productnaam is minder belangrijk dan de technische eigenschappen. Controleer voor aankoop:

  • De gewenste lengte
  • De categorie, zoals Cat5e, Cat6 of Cat6a
  • De benodigde netwerksnelheid
  • UTP of een afgeschermde uitvoering
  • Gebruik binnen of buiten
  • Een kant-en-klare patchkabel of installatiekabel
  • Soepele of massieve aders
  • Volledig koperen of CCA-geleiders
  • Geschiktheid voor Power over Ethernet

Voor het aansluiten van een computer, televisie of spelcomputer kies je meestal een kant-en-klare patchkabel. Voor vaste bekabeling door een woning of kantoor gebruik je installatiekabel die wordt afgemonteerd op wandcontactdozen of een patchpaneel.

Verschillende namen, vaak dezelfde kabel

Netwerkkabel, ethernetkabel, internetkabel, LAN-kabel en RJ45-kabel worden vaak gebruikt voor hetzelfde product: een kabel waarmee je apparaten bekabeld met een netwerk verbindt.

Patchkabel is een specifiekere term voor een flexibele en kant-en-klare netwerkkabel met stekkers. UTP beschrijft alleen dat de kabel geen extra elektrische afscherming heeft. Het zegt niets over de categorie of maximale snelheid.

Bekijk onze netwerkkabels in verschillende categorieën, lengtes, kleuren en afschermingen. Let bij het kiezen niet alleen op de gebruikte naam, maar vooral op de categorie, kabelopbouw en toepassing. Zo weet je zeker dat de kabel past bij jouw netwerk en gewenste snelheid.