In een patchkast of serverkast staan vaak meerdere apparaten die allemaal een eigen stroomaansluiting nodig hebben. Denk aan een netwerkswitch, router, modem, NAS, server, PoE-injector en de voedingen van beveiligingsapparatuur. Met een gewone losse stekkerdoos kun je deze apparaten aansluiten, maar zo’n stekkerblok ligt al snel los onderin de kast of hangt tussen de netwerkkabels.
Een 10 of 19 inch stekkerdoos is speciaal bedoeld om in een patchkast, serverkast of netwerkrack te monteren. Hierdoor zitten de stopcontacten op een vaste en goed bereikbare plaats. In deze blog lees je wat het verschil is tussen 10 en 19 inch, wat de aanduiding 1U betekent en waar je bij het kiezen van een rack stekkerdoos op moet letten.
Wat is een rack stekkerdoos?
Een rack stekkerdoos is een stekkerdoos met bevestigingspunten voor montage in of aan een apparatuurkast. Binnen professionele installaties wordt hiervoor ook de term PDU gebruikt. PDU staat voor Power Distribution Unit, oftewel een stroomverdeeleenheid.
Een eenvoudige rack-PDU verdeelt één stroomaansluiting over meerdere stopcontacten. Uitgebreidere professionele uitvoeringen kunnen daarnaast het stroomverbruik meten, aansluitingen op afstand schakelen of waarschuwingen geven bij een te hoge belasting. Voor een kleine patchkast is een eenvoudige geaarde rack stekkerdoos meestal voldoende.
Het belangrijkste verschil met een gewone stekkerdoos is de montage. Een rack stekkerdoos kan met schroeven of montagebeugels stevig in de kast worden geplaatst. Daardoor verschuift hij niet wanneer je een stekker aansluit of verwijdert.
Wat betekent 10 inch?
Een 10 inch stekkerdoos is bedoeld voor een compacte 10 inch patchkast. Dit formaat wordt veel gebruikt bij kleinere netwerkopstellingen in een woning, meterkast, thuiskantoor of klein bedrijf.
In zo’n compacte kast vind je bijvoorbeeld:
- Een klein patchpaneel
- Een netwerkswitch
- Een router of modem
- Een glasvezelmediaconverter
- Een voeding voor beveiligingscamera’s
- Een kleine NAS of smart-homecontroller
Een normale brede stekkerdoos neemt in een kleine kast vaak te veel ruimte in. Een 10 inch uitvoering sluit beter aan bij de breedte van de kast en kan netjes tussen de overige apparatuur worden gemonteerd.
Controleer wel of de stekkerdoos daadwerkelijk geschikt is voor jouw kast. Niet iedere kleine netwerk- of meterkast gebruikt dezelfde montageafstand. Kijk daarom naar de afmetingen en bevestigingspunten van zowel de stekkerdoos als de kast.
Wat betekent 19 inch?
Een 19 inch stekkerdoos is bedoeld voor montage in een standaard 19 inch rack, patchkast of serverkast. Dit formaat wordt wereldwijd veel gebruikt voor netwerk-, audio-, telecom- en serverapparatuur.
Een 19 inch stekkerdoos is geschikt voor grotere installaties met bijvoorbeeld meerdere switches, servers, UPS-systemen, routers en opslagapparaten. De stekkerdoos wordt meestal horizontaal tussen de rackprofielen gemonteerd. Er bestaan ook verticale PDU’s voor montage langs de zijkant of achterkant van een hoge serverkast.
Het getal 19 inch verwijst naar het rackformaat en de bijbehorende montagebreedte. Het betekent niet dat de metalen behuizing van ieder product zelf exact 19 inch breed is. De montagebeugels zorgen ervoor dat de stekkerdoos op de rackprofielen past.
Wat betekent 1U?
Bij veel 19 inch stekkerdozen staat de aanduiding 1U. De letter U staat voor rack unit of hoogte-eenheid. Eén U is ongeveer 44,45 millimeter hoog.
Een horizontale stekkerdoos van 1U gebruikt dus één hoogtepositie in de kast. Dat is ruimte waarin je anders bijvoorbeeld een switch, patchpaneel of ander rackapparaat zou kunnen monteren.
Controleer daarom vooraf of er nog een vrije U-positie beschikbaar is. In een kleine patchkast met weinig hoogte kan iedere positie belangrijk zijn. Soms is montage aan de achterkant van de kast praktischer, zolang de kast en stekkerdoos deze montagewijze ondersteunen.
Waarom geen gewone stekkerdoos in de kast leggen?
Een gewone stekkerdoos kan technisch voldoende zijn om apparatuur van stroom te voorzien. Toch heeft een rackuitvoering meerdere praktische voordelen.
- De stekkerdoos zit stevig vast in de kast.
- De aansluitingen blijven beter bereikbaar.
- Stroomkabels kunnen overzichtelijker worden geleid.
- De stekkerdoos verschuift niet wanneer je een apparaat loskoppelt.
- Er ligt geen los stekkerblok tussen de netwerkapparatuur.
- Onderhoud en het vervangen van apparatuur wordt eenvoudiger.
Een vaste plaats voor de stroomvoorziening helpt bovendien om stroom- en datakabels beter van elkaar te scheiden. Dat maakt de installatie overzichtelijker en verkleint de kans dat je tijdens onderhoud per ongeluk de verkeerde stekker verwijdert.
Hoeveel stopcontacten heb je nodig?
Tel eerst hoeveel apparaten je nu wilt aansluiten. Denk daarbij niet alleen aan de grote apparaten, maar ook aan losse voedingen van bijvoorbeeld een modem, mediaconverter, ventilator of camera-installatie.
Neem bij voorkeur een paar extra aansluitingen voor toekomstige uitbreiding. Een patchkast die nu alleen een router en switch bevat, kan later worden uitgebreid met een NAS, extra PoE-switch of smart-homeapparatuur.
Let ook op de afmetingen van de stekkers en adapters. Brede voedingsadapters kunnen een naastgelegen stopcontact blokkeren. De richting en onderlinge afstand van de aansluitingen zijn daarom minstens zo belangrijk als het totale aantal stopcontacten.
Met of zonder schakelaar?
Rack stekkerdozen zijn verkrijgbaar met en zonder hoofdschakelaar. Een schakelaar maakt het mogelijk om alle aangesloten apparatuur in één keer spanningsloos te maken. Dat kan handig zijn bij onderhoud of in een kleine testopstelling.
In een installatie die continu actief moet blijven, kan een onbeveiligde schakelaar juist een nadeel zijn. Je wilt voorkomen dat iemand per ongeluk de router, switch, server en camera-installatie tegelijk uitschakelt.
Controleer daarom waar de schakelaar zit en of hij gemakkelijk per ongeluk kan worden bediend. Voor kritieke apparatuur kan een uitvoering zonder schakelaar of met een afgeschermde schakelaar een betere keuze zijn.
Let op de maximale belasting
Het aantal stopcontacten bepaalt niet hoeveel vermogen je veilig kunt aansluiten. Alle apparaten delen dezelfde toevoerkabel en dezelfde elektrische aansluiting.
Controleer op de stekkerdoos:
- De maximale stroomsterkte in ampère
- Het maximale vermogen in watt
- De nominale spanning
- Het type netstekker
- Eventuele ingebouwde beveiliging
Tel het maximale of verwachte vermogen van de aangesloten apparatuur bij elkaar op. Netwerkapparatuur zoals routers en kleine switches verbruikt meestal relatief weinig, maar servers, krachtige PoE-switches en UPS-systemen kunnen de belasting flink verhogen.
Een PoE-switch levert niet alleen stroom aan zichzelf, maar ook aan aangesloten camera’s, access points en telefoons. Houd bij de berekening daarom rekening met het volledige maximale PoE-budget van de switch.
Kan een rack stekkerdoos op een UPS worden aangesloten?
Een rack stekkerdoos kan worden gebruikt om meerdere apparaten op een UPS aan te sluiten, mits de UPS, stekkerdoos en bekabeling geschikt zijn voor de totale belasting. Een UPS levert bij een stroomstoring tijdelijk noodstroom en kan apparatuur beschermen tegen ongewenste spanningsonderbrekingen.
Controleer welke uitgangsaansluitingen de UPS heeft. Sommige modellen gebruiken normale geaarde stopcontacten, terwijl andere een IEC C13- of C19-aansluiting hebben. Je hebt dan een stekkerdoos of aansluitkabel met de juiste invoerstekker nodig.
Sluit niet zonder controle meerdere zware stekkerdozen achter elkaar aan. De UPS moet het volledige vermogen kunnen leveren en de aangesloten apparatuur lang genoeg van noodstroom kunnen voorzien.
Horizontale of verticale montage
Een 10 inch stekkerdoos wordt meestal horizontaal gemonteerd. Ook compacte 19 inch modellen van 1U worden vaak horizontaal tussen de rackprofielen geplaatst.
In grotere serverkasten worden ook verticale PDU’s gebruikt. Deze komen langs de zijkant of achterkant van de kast en nemen daardoor geen horizontale U-positie in. Dit wordt soms 0U-montage genoemd.
Welke opstelling het beste is, hangt af van:
- De beschikbare ruimte in de kast
- De plaats van de voedingen van de apparatuur
- De richting waarin de stroomkabels lopen
- Het aantal benodigde aansluitingen
- De toegang vanaf de voor- of achterkant
- De ventilatie in de kast
Zorg dat stekkers en kabels de ventilatieopeningen van switches, servers en andere apparatuur niet blokkeren.
Let op de lengte van het aansluitsnoer
Controleer hoe ver het wandcontactdoos of de UPS van de patchkast verwijderd is. Een te kort aansluitsnoer kan ervoor zorgen dat je alsnog een extra verlengkabel nodig hebt.
Een erg lang snoer kan juist voor onnodige kabelbundels in of rond de kast zorgen. Kies daarom een lengte die past bij de plaatsing. Leid het snoer zo dat het niet wordt afgekneld door deuren, zijpanelen of de onderkant van de kast.
Zet stroomkabels vast met geschikte kabelgeleiders of kabelbinders, maar trek deze niet zo strak aan dat de isolatie wordt vervormd.
Let op warmte en ventilatie
Een patchkast of serverkast kan tijdens gebruik behoorlijk warm worden. Netwerkapparatuur, voedingen, servers en UPS-systemen produceren allemaal warmte.
Plaats de stekkerdoos niet direct tegen hete uitblaasopeningen en bedek hem niet met kabelbundels of apparatuur. Zorg dat warmte kan ontsnappen en controleer of de kast voldoende geventileerd is.
Een stekker, stopcontact of kabel die opvallend warm wordt, kan wijzen op overbelasting of een slecht contact. Schakel de stroom veilig uit en controleer de aansluiting voordat je de installatie opnieuw gebruikt.
Zo kies je de juiste 10 of 19 inch stekkerdoos
Controleer voor aankoop de volgende punten:
- Heb je een 10 inch patchkast of een 19 inch rack?
- Hoeveel vrije U-posities zijn beschikbaar?
- Hoeveel stopcontacten heb je nu en later nodig?
- Passen brede voedingsadapters naast elkaar?
- Wil je een hoofdschakelaar?
- Wat is de maximale elektrische belasting?
- Welke netstekker of UPS-aansluiting heb je nodig?
- Hoe lang moet het aansluitsnoer zijn?
- Wil je de stekkerdoos voor- of achterin monteren?
Bekijk ons assortiment 10 en 19 inch stekkerdozen voor patchkasten, serverkasten en netwerkracks. Door vooraf het rackformaat, aantal aansluitingen en maximale belasting te controleren, kies je een passende stroomvoorziening voor jouw netwerkopstelling.
Een nette stroomvoorziening in iedere netwerkkast
Een 10 inch stekkerdoos is vooral geschikt voor compacte patchkasten in bijvoorbeeld een woning, meterkast of klein kantoor. Een 19 inch stekkerdoos past in standaard racks en wordt gebruikt voor grotere netwerk- en serverinstallaties.
Door de stekkerdoos vast in de kast te monteren, blijven aansluitingen beter bereikbaar en liggen er minder losse stroomkabels tussen de netwerkapparatuur. Let bij het kiezen niet alleen op het formaat, maar ook op het aantal stopcontacten, de plaatsing, het aansluitsnoer en het maximale vermogen.
Met een passende rack stekkerdoos richt je de stroomvoorziening overzichtelijk in en houd je ruimte voor toekomstige uitbreiding van je netwerk.
